Van tarihçesi

Van bölgesi arkeolojik bulgulara göre Kalkolitik döneme (M.Ö. 5000–3000) kadar uzanan çok eski bir yerleşim tarihine sahiptir. Bölge M.Ö. 2. binyılda Hurri halklarının yerleşmesiyle önem kazanmış, M.Ö. 9. yüzyılda başkenti Tuşba (Van) olan Urartu devleti tarafından merkezî bir konuma gelmiştir; Urartuların bölgedeki varlığı M.Ö. 612'ye kadar sürmüştür. Urartular döneminde Kral Sarduri tarafından Van kalesi yaptırılmış, Asur saldırıları sonrası Rusahinili (Toprakkale) gibi yeni yerleşimler kurulmuştur.

İslam ordularının 644'te bölgeyi ele geçirmesinden sonra Emevi ve Abbasi idareleri dönemleri yaşanmıştır; Van çevresinde kısa süreli bir Ermeni krallığı kurulmuş ve Akdamar Kilisesi 915–921 yılları arasında Kral Gagik tarafından yaptırılmıştır. Malazgirt zaferinden sonra bölge Selçuklu egemenliğine girmiş, daha sonra sırasıyla Eyyubiler, Karakoyunlular ve Akkoyunluların hüküm sürdüğü dönemler olmuştur. Osmanlılar Van'ı 1458'de fethetmiş ve bu durum 1555 Amasya Antlaşması ile kesinleşmiştir. 19. yüzyıl sonları ile 20. yüzyıl başında yaşanan etnik ve siyasal çatışmalar, 1915 ve sonrasındaki işgaller, şehrin yıkımı ve 1918'deki geri alım ile 1920'lerden sonra yeniden inşa süreci metinde yer almaktadır.

Öne çıkan tarihsel noktalar

Bölgede yerleşim M.Ö. 5000–3000 aralığına kadar uzanır; Hurri yerleşimleri ve M.Ö. 9. yüzyılda Urartu devletinin başkenti Tuşba (Van) önemli gelişmelerdir.
Urartular M.Ö. 612'ye dek bölgeyi yönetmiş; Kral Sarduri döneminde Van kalesi inşa edilmiş ve Rusahinili (Toprakkale) gibi merkezler kurulmuştur.
644 yılında başlayan İslam hakimiyeti Emevi ve Abbasi dönemleriyle sürmüş; Akdamar Kilisesi 915–921 yılları arasında Kral Gagik tarafından yaptırılmıştır.
Van 1458'de Osmanlı egemenliğine girmiş, 1555 Amasya Antlaşmasıyla bu durum kesinleşmiş; 20. yüzyılda yaşanan çatışmalar ve 1918'deki kurtuluş ile 1920'lerde başlayan yeniden inşa süreci metinde belirtilmiştir.

Kaynak: Türkiye Kültür Portalı — T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı

Van için yerel rehber

Van ilindeki tüm ilçelere, mahalle, köy, cadde ve sokak kayıtlarına yerel rehber dizininden ulaşabilirsiniz. Her yer kaydı kendi yerel web rehberine ve işletme türlerine göre hazırlanmış içerik başlıklarına bağlanır.

Tüm ilçeleri ve yerleri gör →

İLÇELER

Van ilçeleri

İlçenizi seçerek ilçe rehberine ve o ilçenin yerleşim kayıtlarına geçin.

BAŞKALE →ÇATAK →ERCİŞ →GEVAŞ →GÜRPINAR →MURADİYE →ÖZALP →BAHÇESARAY →ÇALDIRAN →EDREMİT →SARAY →İPEKYOLU →TUŞBA →

İŞ KOLLARI VE ŞEHİR

Van işletmeleri için rehberler

Tüm sektörler →

KAYNAKÇA VE VERİ NOTU

Bu rehber hangi kaynaklardan yararlanır?

İdari birimler ve yerleşim kapsamı site içine alınmış yerel veri dosyalarından; tarihçe ve kültür/turizm özetleri ise aşağıdaki resmî kaynakların derleme zamanındaki içeriklerinden oluşturulmuştur. Site çalışma zamanında bu kaynaklara API isteği gönderilmez.

TÜİK — İl ve İlçelere Göre İl/İlçe Merkezi, Belde/Köy NüfusuNüfus, idari birimler, ilçe/belde/köy kapsamı ve yıllık resmî istatistik tanımları.T.C. İçişleri Bakanlığı — Mülki İdari Bölümleri Envanteriİl, ilçe, mahalle, köy ve bağlı idari birimlerin resmî idari kapsamı.T.C. İçişleri Bakanlığı — KöylerKöy kavramı, köy idari yapısı ve köy adlarıyla ilgili resmî açıklamalar.Türkiye Kültür Portalı — T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığıİl tarihçeleri, kültür, turizm aktiviteleri ve şehir tanıtım içerikleri.T.C. Kültür ve Turizm BakanlığıTürkiye kültür, turizm, müze, arkeoloji ve resmî tanıtım içerikleri.Harita Genel Müdürlüğü — Türkiye Mülki İdare Sınırlarıİl, ilçe ve köy sınırlarıyla ilgili resmî harita ve idari sınır çerçevesi.